regionaal

Krimp biedt kansen voor Zeeland  

Nederlanders behoren tot de gelukkigste volken ter wereld. Dat is te danken aan welvaart en vrijheid. Vrijheid wordt na gezondheid wel genoemd als het grootste geluk. We moeten onze vrijheid daarom vieren en de consequenties voor lief nemen.

Krimp bijvoorbeeld. Krimp is een proces dat voortkomt uit vrije keuzes van vrije mensen.         

Zeeland krimpt in bepaalde delen en het zal de komende jaren nog erger worden.

Jongeren gaan studeren, ouderen gaan naar tehuizen, en mensen zoeken naar werk. Door de wimpers kun je zeggen dat jongeren vertrekken en de achterblijvers vergrijzen. Menige kleine kern sterft daarmee letterlijk uit. Dat klinkt erg, maar is het dat ook?

Krimp zou erg zijn als daarmee het geluk van de mensen achteruit zou gaan. En deels is dat zo, zal men zeggen, de mensen gaan niet voor niets weg. En toch is dat te bestrijden. Vrije keuzes van mensen zorgen ervoor dat krimp ontstaat en krimp zorgt ervoor dat mensen in beweging komen. In beweging naar een plek waar studie, werk of verzorging beter zijn. Door de krimp komen mensen dus ook in betere situaties terecht. Krimp is daarmee oorzaak en gevolg van een zoektocht naar meer individueel geluk.

Toch is krimp een verschijnsel waar niemand gelukkig mee is. Leegstaande huizen en winkelpanden zijn geen symbolen van dynamiek en dragen niet bij aan de leefbaarheid. Huiseigenaren zijn treurig gestemd als zij hun huis niet kunnen verkopen of verhuren als gevolg van krimp.  Als gemeenten nog bestaande  beperkende vestigingsvoorwaarden weten op te heffen, dan ontstaan wellicht meer mogelijkheden leegstand te bestrijden 1). De markt voor tweede woningen, vakantiewoningen of wonen in deeltijd is nog altijd gunstig. Liever leegstaande woningen gebruiken voor recreatieve doeleinden, dan weer een nieuw complex van vakantiewoningen er bij aan de kust. De kust in Zeeland is toch altijd dichtbij!

Trouwens, waarom niet permanente bewoning toestaan in een zogenaamde vakantie-of recreatiewoning?

Leegstaande oudere woningen van woningcorporaties kunnen worden gesloopt. Daarmee kan in ieder geval een kwaliteitsverbetering worden bereikt van hun bestaande woningvoorraad.

Overheden staan vrij machteloos tegenover krimp, want een actieve bevolkingspolitiek wijst men in een democratie af.

Belastinggeld steken in krimp beperkende maatregelen lijkt dweilen met een open kraan en heeft een hoge mate van symptoombestrijding in zich. Symbolische maatregelen moeten worden voorkomen.

Een enkele gemeente maakt nog steeds plannen op basis van gewenste bevolkingsgroei en dat is niet realistisch meer.

Neem het streven van gemeenten om voorzieningen in ieder klein dorp te behouden. Het is het verdelen van ellende. Beter is te werken aan centrale voorzieningen van hoge kwaliteit. En als de plaatselijke bevolking iets anders wil, dan komt er wel een bevlogen of handig ondernemend persoon die in het gat springt. Verenigingen met kleine aantallen leden kunnen samenwerking zoeken met naburige verenigingen of zelfs fuseren.

Bij krimp kan dus ook gezond initiatief ontstaan van inwoners om compensatie te zoeken voor opgetreden nadelen. In passende gevallen dient de overheid vanzelfsprekend wel faciliteiten te verlenen.

Onze economie kent vette en magere perioden, maar voorlopig is er geen uitzicht om de krimp zelf in Zeeland te stoppen.

We zullen moeten leren leven met een krimpende bevolking en dat accepteren.

Zeeland is bij uitstek een groenblauwe provincie die met innovatieve en creatieve oplossingen compensatie moet zoeken om met krimp om te gaan.

“De uitdaging is dan ook: hoe Zeeland de rentmeester van mens en natuur kan worden voor heel Nederland” aldus de VPRO in de uitzending “Florida aan de Schelde”.

Krimp is geen drama, maar biedt kansen voor creatieve en innovatieve geesten, die over durf en optimisme beschikken.

1)      Maatschappelijke organisaties, bedrijven en burgers kunnen via het meldpunt www.vanmeernaarbeter.nl/meldpuntregelgeving aangeven, “van welke regelgeving men last ervaart bij de aanpak van krimp gerelateerde opgaven”.

Tom Aalfs, jurist en D66 Statenlid.

Correspondentie over dit D66-artikel: tomaalfs@zeelandnet.nl.